Gałeczki Jana (ks.)
Gałeczki Jana (ks.) – ulica w dzielnicy Chorzów Centrum (Klimzowiec). Jedna z dłuższych ulic miasta rozciąga się od ul. Katowickiej do granic Chorzowa z Katowicami przy ul. Armii Krajowej, która w granicach Katowic przyjmuje nazwę ul. Gliwickiej. Ulica w swej przeważającej części zabudowana nowymi blokami mieszkalnymi budowanymi w latach 70. XX wieku. Te budynki zwane potocznie „falowcami” zaprojektowane zostały przez inż. arch. Krystiana Laska. Budynki składają się z połączonych ze sobą 16 segmentów o różnej wysokości, które łącznie dają nam dwa kompleksy: dłuższy o dł. 480 m i krótszy o dł. 380 m. Łącznie dając mieszkania dla 830 rodzin. Całość swym wyglądem przypomina opadającą lekko falę, w kierunku południowym ulicy. Powierzchnia parterowa tych budynków przeznaczona została na cele handlowo – usługowe. Warto wspomnieć, że w pierwszym segmencie zlokalizowanym od strony ul. Szczecińskiej mamy tzw. Dom Aktora, gdzie w większości mieszkania to kawalerki, które pierwotnie przeznaczone były m.in. dla aktorów pracujących w Teatrze Rozrywki. Ponadto przy nr 22 – 22a oraz 24, 26, 28 w latach 1999 – 2001 wzniesiono nowoczesne budynki mieszkalne. Gałeczka Jan – (1766 Widerowiec koło Głogówka – 14 III 1845 Łabędy dzisiejsza dzielnica Gliwic) – ksiądz katolicki, działacz oświatowy, społeczny i narodowy. Studia kapłańskie ukończył we Wrocławiu i po otrzymaniu święceń kapłańskich pracował w Lublińcu, Byczynie i Oleśnie. Poza pracą duszpasterską pracował jako nauczyciel i inspektor szkolny. Był popularyzatorem literatury polskiej wśród młodzieży oraz założycielem w 1801 r. pierwszej na Górnym Śląsku polskiej drukarni w Oleśnie. Z Olesna został przeniesiony do Łabęd, gdzie aż do śmierci był proboszczem parafii Wniebowzięcia Najświętszej Maryi Panny. Warto zobaczyć: Kamienice czynszowe z końca XIX i początku XX wieku wzniesione w tradycyjnej formie stojące przy wjeździe na ulicę od strony Centrum. Na kamienicy pod nr 12 na wysokości 2 piętra w usytuowanej na osi niszy kapliczkowej mamy figurę św. Stanisława, bpa i męczennika. Pomnik autorstwa Mariana Knoblocha stojący w narożniku przy wjeździe na ul. Młodzieżową. Składa się on z dwóch głazów narzutowych, gdzie na jednym umieszczona jest tablica z napisem: „Nieście wiedzy pochodnię na czele i nowy udział bierzcie w wieku dziele przyszłości podnieście gmach. A. Asnyk. Dla uczczenia 30. Rocznicy zjednoczenia Polskiego Ruchu Młodzieżowego Uchwałą Miejskiej Rady Narodowej w Chorzowie z dnia 21 października 1977 r. nadano osiedlu nazwę Osiedla Związku Młodzieży Polskiej. Chorzów 1978 r. „ 49 Pomnik Harcerza - odsłonięty 3 VI 1988 roku . Autorem monumentu przedstawiającego ustawioną na wysokim cokole postać młodego harcerza trafionego śmiercionośną wrogą kulą jest chorzowski artysta rzeźbiarz Gerard Grzywaczyk. Otoczenie architektoniczne zaprojektowali Krystian Lasek i Bogdan Skurowski. Na cokole widnieje napis „Bohaterskim obrońcom Chorzowa” oraz lata 1939-1945. Za cokołem umieszczono pięć tablic z ułożonymi alfabetycznie nazwiskami 94 bohaterskich obrońców miasta oraz tablica z Krzyżem Harcerskim zaprojektowanym przez ks. Kazimierza Lutosławskiego w 1912 roku a wzorowanym na Krzyżu Virtuti Militari (najwyższe polskie odznaczenie wojskowe), gdzie na dwóch ramionach umieszczony jest napis „CZUWAJ”. W ramiona krzyża wpleciony jest wieniec z liści laurowych symbolizujący zwycięstwo oraz liści dębu oznaczających siłę i męstwo. W centrum krzyża umieszczona jest lilijka symbol podążania za dobrem. Pomnik harcerza to nie jedyne miejsce poświęcone pamięci bohaterskim chorzowskim harcerzom. Na narożnym budynku od strony ul. Żeromskiego wmurowana została w 1946 roku pamiątkowa tablica ku czci bohaterskiej śmierci trzech harcerzy. Zginęli oni 3 września 1939 roku w wyniku odniesionych ran w zorganizowanej przez okupanta hitlerowskiego zasadzce na skrzyżowaniu ulic Wolności i Żeromskiego (dawniej św. Jacka). Byli to siedemnastoletni Jerzy Marzec oraz dwudziestoletni Marian Mój i Henryk Pięta. W wydarzeniu tym brała udział harcerka Irena Salamonówna, która uszła z życiem odnosząc jedynie lekkie obrażenia. Wiemy dzisiaj, że umieszczona na pomniku lista chorzowskich bohaterów jest niekompletna. Przyczyny tego stanu rzeczy są różne jednakże żywa jest w nas pamięć i o tej niezliczonej bezimiennej rzeszy bohaterów. Dlatego będąc przy pomniku, czy przechodząc obok pamiątkowej tablicy oddajmy należną im cześć. Krzyż przydrożny – stoi na narożu ul. ks. J. Gałeczki i ul. św. Barbary. Wzniesiony na przełomie XIX i XX wieku pierwotnie jako krzyż graniczny tam, gdzie kończyły się pierwotne zabudowania Klimzowca. Jest typowym krzyżem przydrożnym ustawionym w otoczeniu ażurowego płotka zbudowany z piaskowca, gdzie na trzonie z niszą kapliczkową stoi krzyż właściwy zakończony trójliściem z umieszczoną na nim rzeźbiony wizerunek Chrystusa. W niszy kapliczkowej zamykanej szybką stoi malutka figurka Matki Bożej. Po przeciwnej stronie ulicy na niewielkim skwerze stoi pomnik z tablicą pamiątkową poświęconą Piotrowi Kowalczykowi, który 6 IX 1939 r. w tym miejscu został bestialsko zamordowany przez nieznanych sprawców. Na tablicy wykonanej z metalu mamy rzeźbiony napis przypominający o tym wydarzeniu. Piotr Kowalczyk (1897 – 1939) urodził się w Chorzowie, był uczestnikiem II i III powstania śląskiego stąd znalazł się na liście osób niebezpiecznych dla okupanta niemieckiego. Zaraz we wrześniu 1939 r. został przez niego aresztowany i bestialsko torturowany. Szybko jednak wypuszczony na wolność, gdzie w niedługim czasie został skrytobójczo zamordowany
