Narutowicza Gabriela
Narutowicza Gabriela – ulica w dzielnicy Chorzów Stary prowadząca od ul. Legnickiej do bramy głównej chorzowskich Zakładów Azotowych. Narutowicz Gabriel – (17 III 1865 Telesze na Litwie – 16 XII 1922 Warszawa) – pierwszy prezydent Rzeczpospolitej Polskiej, inżynier konstruktor, od 1908 r. profesor politechniki w Zurychu. W latach 1920 – 1921 minister robót publicznych, a od następnie minister spraw zagranicznych. 9 XII 1922 r. wybrany prezydentem, a 16 XII tr. zastrzelony w Warszawie przez skrajnego nacjonalistę Eligiusza Niewiadomskiego. Warto zobaczyć: Zakłady Azotowe – dawniej Państwowa Fabryka Związków Azotowych powstała w latach 1915 – 1916 na polach Chorzowa i Maciejkowic wykorzystując przy ich budowie w pierwszym etapie ok. 6 tys. jeńców wojennych. Pierwotnie produkowano tu karbid, który przerabiany był na azotniak. W latach kolejnych zakłady modernizowano i uruchamiano nowe linie produkcyjne m.in. do produkcji destylacji amoniaku, rozcieńczonego kwasu azotowego i azotanów. Z początkiem 1918 r. zakłady przejęli Niemcy, którzy prowadzili tu produkcję do 1922 r. kiedy to zakład przejmował prof. Ignacy Mościcki, jako pełnomocnik Rządu Polskiego. Niemcy odchodząc zniszczyli lub wywiózł plany i dokumentację produkcyjną i techniczną. Mimo tego polski personel podjął się uruchomienia produkcji pod kierunkiem Mościckiego i Eugeniusza Kwiatkowskiego, co uwieńczone zostało pełnym sukcesem. Podjęto wówczas także prace modernizacyjne zakładu, które doprowadziły do tego, że chorzowskie Azoty były w latach 20. ubiegłego wieku jednym z najnowocześniejszych i największych tego typu zakładów w Polsce. Do wybuchu II wojny sukcesywnie rozwijano produkcję nawozów sztucznych i kwasu azotowego potrzebnego w przemyśle zbrojeniowym. W okresie wojny produkcja przeznaczana była na potrzeby niemieckiej zbrojeniówki. Po wojnie zakład otrzymał nazwę Państwowej Fabryki Związków Azotowych, która do lat 90. XX wieku działały jako jeden organizm. Potem zakład rozpoczął działalność jako organizacja holdingowa skupiając różne firmy produkujące różne produkty chemiczne.
